ლუკა მოდრიჩი – ჯოჯოხეთიდან ტრიუმფამდე

2018 წლის 3 დეკემბერს, პარიზის გრან პალეს ბრწყინვალე დარბაზში, როდესაც მსოფლიომ ახალი მეფე აღიარა და ლუკა მოდრიჩმა „ოქროს ბურთი“ ხელში აიღო, მილიონობით ადამიანმა მხოლოდ წარმატებული სპორტსმენი დაინახა. მაგრამ იმ ღამეს, ლუკას თვალებში არეკლილი ცრემლი არ იყო მხოლოდ სიხარულის; ეს იყო ტკივილის, შიშისა და სისხლიანი წარსულის ექო, რომელიც მას 27 წლის განმავლობაში ჩრდილივით დასდევდა. მისი გზა მსოფლიო ფეხბურთის მწვერვალამდე არ დაწყებულა საფეხბურთო აკადემიის მწვანე მინდორზე; ის დაიწყო დანაღმულ ქუჩებში, დამწვარ სახლსა და სასტუმროს ავტოსადგომზე, სადაც სიკვდილი ყოველ ფეხის ნაბიჯზე იყო ჩასაფრებული.

ეს ისტორია 1991 წლის 18 დეკემბერს, ხორვატიის ველებიტის მთების ფერდობზე, პატარა სოფელ მოდრიჩიში დასრულდა და დაიწყო. 6 წლის ლუკა, როგორც ყოველთვის, თავის საყვარელ ბაბუასთან, ლუკა უფროსთან ერთად საქონელს მწყემსავდა. ბაბუა მისთვის მშობლებზე მეტიც იყო — ის იყო მისი მფარველი, მეგობარი და სამყარო. როდესაც სერბი აჯანყებულების (ჩეტნიკების) რაზმი გზაზე გამოჩნდა, მათ არ დაინდეს არც მოხუცის ჭაღარა და არც ბავშვის თვალები.

პატარა ლუკას თვალწინ, ავტომატის ჯერით ადგილზე მოკლეს ბაბუა, ადამიანი, რომელიც ბიჭს ყველაზე მეტად უყვარდა. იმ დღეს ლუკა მოდრიჩის ბავშვობა დასრულდა.

ოჯახს გლოვის დროც არ ჰქონდა. მკვლელებმა მათი სახლი გადაწვეს. მოდრიჩები იძულებულნი გახდნენ გაქცეულიყვნენ, რათა გადარჩენილიყვნენ. ისინი ქალაქ ზადარში, ლტოლვილთა თავშესაფრად ქცეულ სასტუმრო „კოლოვარეში“ დაბინავდნენ. ეს არ იყო სასტუმრო ამ სიტყვის ჩვეული გაგებით — ეს იყო ბეტონის ციხესიმაგრე, სადაც არ იყო შუქი, არ იყო გათბობა და სადაც ფანჯრები ჩასმული არ იყო, რადგან ყოველდღიური დაბომბვის ტალღა მინებს მაინც ამსხვრევდა.

პატარა ლუკას ცხოვრება სიგნალის ხმასა და სარდაფში ჩასვლას შორის გადიოდა.

ამ ჯოჯოხეთში ბიჭმა გამოსავალი იპოვა — გაცვეთილი ბურთი. სასტუმროს ავტოსადგომი, რომელიც სავსე იყო აფეთქებული ჭურვებისგან გაჩენილი ორმოებით (კრატერებით), მისი „სანტიაგო ბერნაბეუ“ გახდა. ლუკა მთელი დღეები ბურთს კედელს უხეთქებდა. ეს არ იყო უბრალოდ თამაში; ეს იყო რეალობისგან გაქცევა. სანამ ბურთი ფეხში ჰქონდა, მას არ ესმოდა სროლის ხმა და არ ახსენდებოდა ბაბუას ცხედარი. სასტუმროს თანამშრომელმა ერთხელ თქვა: „ეს ბიჭი მთელი დღე ბურთს დასდევდა, მაგრამ როგორც კი სირენის ხმას გაიგებდა, კურდღელივით გარბოდა სარდაფში.

საფრთხის ჩავლის შემდეგ კი, მტვრიანი სახით ისევ ბრუნდებოდა“.

მაგრამ ტრაგედია მხოლოდ ომი არ იყო. როდესაც მამამ ის ადგილობრივ გრანდში, სპლიტის „ჰაიდუკში“ სინჯებზე მიიყვანა, ბიჭს გული კიდევ ერთხელ გაუტეხეს.

მწვრთნელებმა მას დასცინეს: „შეხედეთ, რას ჰგავს? გამხდარია, სუსტია, ქარი წაიღებს. ფიზიკურად ვერ გაუძლებს, მისგან ფეხბურთელი არ გამოვა“. ლუკა უარით გაისტუმრეს.

სწორედ აქ გამოჩნდა ტომისლავ ბაშიჩი — კაცი, რომელიც ლუკას „მეორე მამა“ გახდა. მან ბიჭი ზადარის ადგილობრივ გუნდში აიყვანა. რადგან ოჯახი უკიდურეს გაჭირვებაში ცხოვრობდა და ეკიპირების ფული არ ჰქონდათ, მამამისმა და ბაშიჩმა ხის ნაჭრებისგან გამოთალეს ფეხბურთის დამცავები (ე.წ. შიტოკები), რათა „სუსტ“ ბიჭს ძვლები არ დაზიანებოდა. ლუკა წლების განმავლობაში ამ ხის დამცავებით თამაშობდა და ამტკიცებდა, რომ ნებისყოფა კუნთებზე ძლიერია.

მისი ხასიათი საბოლოოდ ბოსნიის ლიგამ გამოაწრთო. როდესაც ზაგრების „დინამომ“ ის იჯარით მოსტარის „ზრინსკიში“ გაუშვა, ბევრმა ეს სასჯელად ჩათვალა. ბოსნიის ლიგა იყო ყველაზე სასტიკი და უხეში ჩემპიონატი ევროპაში, სადაც მსაჯები თვალს ხუჭავდნენ ძალადობაზე. 18 წლის მოდრიჩს იქ ფეხებში გამეტებით ურტყამდნენ, მაგრამ ის არ გატყდა. პირიქით, სწორედ იქ ისწავლა ის, რაც შემდეგ მისი სავიზიტო ბარათი გახდა — სხეულის ფენომენალური ფლობა და სისწრაფე. როგორც მოგვიანებით თავად თქვა: „ვინც ბოსნიის ლიგაში თამაშს შეძლებს, ის ნებისმიერ ადგილას ითამაშებს“.

წლების შემდეგ, როდესაც ის უკვე მადრიდის „რეალის“ ვარსკვლავი და ოთხგზის ჩემპიონთა ლიგის გამარჯვებული იყო, დადგა 2018 წელი. ხორვატიის ნაკრები, ერის, რომელსაც ომის იარები ჯერ კიდევ არ მოშუშებოდა, მსოფლიო ჩემპიონატის ფინალში გავიდა. მოდრიჩმა მოედანზე ულიდერა გუნდს, დაამარცხა არგენტინა, ინგლისი, მასპინძელი რუსეთი… მართალია, ფინალი წააგეს, მაგრამ ლუკამ შეძლო შეუძლებელი — მან შეწყვიტა მესისა და რონალდოს ათწლიანი ჰეგემონია და გახდა მსოფლიოს საუკეთესო ფეხბურთელი.

„ოქროს ბურთის“ გადაცემისას, როცა ყველა მის ტრიუმფზე საუბრობდა, ლუკას გონება ალბათ ისევ იმ ველებიტის მთებში იყო. მან ინტერვიუში თქვა: „ჩემი ყველა ტიტული, ყველა ჯილდო და ყველა გოლი ეძღვნება ერთ ადამიანს — ჩემს ბაბუას. მე ვიცი, რომ ის ზემოდან მიყურებს და ამაყობს“.